နာတာရှည် ဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှု (Chronic Abdominal Pain) ဆိုသည်မှာ ဝမ်းဗိုက်အတွင်း နာကျင်မှုသည် အချိန်ကြာမြင့်စွာ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်နေပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် ၃–၆ လခန့် သို့မဟုတ် ထိုထက်ပိုကြာခြင်းကို ဆိုလိုပါသည်။ နာကျင်မှုသည် အခါအားလျော်စွာ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သလို ဆက်တိုက်လည်း ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
Sapiens Hospital ၏ နာတာရှည် ဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှု ကုသရေးဌာနသည် နာတာရှည်ဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှုရှိသော လူနာများကို စစ်ဆေးခြင်းနှင့် ကုသခြင်းများ ပြုလုပ်ပေးပါသည်။ ယင်းနာကျင်မှုသည် အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်း၊ ဆီးလမ်းကြောင်း၊ အာရုံကြောစနစ် သို့မဟုတ် ဝမ်းဗိုက်ကြွက်သားများမှ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါသည်။ ဆရာဝန်က ရောဂါရာဇဝင်ကို မေးမြန်းခြင်း၊ ကိုယ်ခန္ဓာစစ်ဆေးခြင်းနှင့် လိုအပ်သည့် ထပ်ဆောင်းစစ်ဆေးမှုများကို ဆောင်ရွက်ကာ အကြောင်းရင်းကို ရှာဖွေပြီးမှ ကုသမှုအစီအစဉ် ချမှတ်ပေးပါမည်။ ထိရောက်သောကုသမှုသည် နာကျင်မှုကို ယာယီသက်သာစေရုံမဟုတ်ဘဲ အခြေခံအကြောင်းရင်းကို ကုသရန်ဖြစ်ပါသည်။ ကနဦးကုသမှုဖြင့် မသက်သာပါက နာကျင်မှုအထူးကုဆရာဝန်က ပိုမိုအဆင့်မြင့်သော ကုသမှုနည်းလမ်းများကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားနိုင်ပါသည်။
နာတာရှည် ဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှု ဖြစ်စေနိုင်သော အကြောင်းရင်းများ
1. အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါများ
- Peptic Ulcer Disease သည် အစာအိမ် သို့မဟုတ် အူလမ်းကြောင်းတွင် အနာဖြစ်ခြင်းကြောင့် ဝမ်းဗိုက်အပေါ်ပိုင်း သို့မဟုတ် အလယ်ပိုင်းတွင် ပူလောင်နာကျင်မှု ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
- GERD သည် ရင်ပူခြင်း၊ ဝမ်းဗိုက်မအီမသာဖြစ်ခြင်းနှင့် အချဉ်ရည်ပြန်တက်ခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
- IBS တွင် ဝမ်းဗိုက်အောင့်ခြင်းနှင့် ဝမ်းသွားသည့်ပုံစံ ပြောင်းလဲခြင်းတို့ ဆက်စပ်ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
- IBD ဖြစ်သည့် Crohn’s Disease နှင့် Ulcerative Colitis တို့တွင် ဝမ်းဗိုက်နာခြင်း၊ နာတာရှည်ဝမ်းလျှောခြင်းနှင့် ကိုယ်အလေးချိန်ကျခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
- Gallstones သည် ဝမ်းဗိုက်ညာဘက်အပေါ်ပိုင်းတွင် နာကျင်မှု ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။
2. ကြွက်သားနှင့် အာရုံကြောဆိုင်ရာ နာကျင်မှု
- Abdominal Cutaneous Nerve Entrapment Syndrome (ACNES) သည် ဝမ်းဗိုက်နံရံရှိ အာရုံကြောဖိမိခြင်းကြောင့် နေရာတစ်ခုတွင် ပူလောင်ခြင်း၊ စူးရှခြင်း သို့မဟုတ် ထိုးသကဲ့သို့ နာကျင်မှု ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါသည်။
- Myofascial Pain Syndrome သည် ဝမ်းဗိုက်ကြွက်သားအတွင်း Trigger Point များကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ပြီး အခြားနေရာများသို့ နာကျင်မှု ပျံ့နှံ့နိုင်ပါသည်။
- Neuropathic Pain သည် ခွဲစိတ်မှုနောက်ပိုင်း သို့မဟုတ် ဆီးချိုရောဂါနှင့်ဆက်စပ်သော အာရုံကြောပြဿနာများကြောင့် ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
3. ဆီးလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါများ
- Kidney Stones သည် ခါး သို့မဟုတ် ဝမ်းဗိုက်ဘေးဘက်တွင် ပြင်းထန်စွာ နာကျင်ပြီး ပေါင်ခြံသို့ ပျံ့နှံ့နိုင်ပါသည်။
- Urinary Tract Infection (UTI) တွင် အောက်ဝမ်းဗိုက်နာခြင်းနှင့် ဆီးသွားစဉ် ပူလောင်နာကျင်ခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
- Interstitial Cystitis သည် အောက်ဝမ်းဗိုက် သို့မဟုတ် တင်ပါးဆုံတွင်းတွင် နာတာရှည်နာကျင်မှု ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။
- Pyelonephritis သည် ခါး သို့မဟုတ် ဝမ်းဗိုက်ဘေးဘက်နာခြင်း၊ အဖျားကြီးခြင်းနှင့် ချမ်းတုန်ခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
4. အခြားရောဂါများ
- Endometriosis သည် အမျိုးသမီးများတွင် နာတာရှည်အောက်ဝမ်းဗိုက်နာခြင်းနှင့် ပြင်းထန်သော ဓမ္မတာနာကျင်မှု ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။
- Hernia သည် အတွင်းတစ်ရှူး သို့မဟုတ် အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်း ထွက်လာခြင်းကြောင့် နာကျင်မှု ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။
- ဝမ်းဗိုက်အတွင်း ကင်ဆာများ ဖြစ်သည့် ပန်ကရိယကင်ဆာ၊ အစာအိမ်ကင်ဆာ သို့မဟုတ် သားဥအိမ်ကင်ဆာတို့သည်လည်း နာတာရှည်ဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှု ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။
ရောဂါရှာဖွေရေး စစ်ဆေးမှုများ
- သွေးစစ်ခြင်း ရောင်ရမ်းမှု၊ ပိုးဝင်မှု၊ သွေးအားနည်းမှုနှင့် အခြားအခြေအနေများကို စစ်ဆေးရန်။
- Abdominal Ultrasound Gallstones၊ ကျောက်ကပ်နှင့် အခြားဝမ်းဗိုက်အင်္ဂါများကို စစ်ဆေးရန်။
- CT Scan နှင့် MRI လိုအပ်သည့်အခါ အတွင်းအင်္ဂါများ၏ ပုံမှန်မဟုတ်မှုများကို စစ်ဆေးရန်။
- Endoscopy / Colonoscopy အစာအိမ်နှင့် အူလမ်းကြောင်းရောဂါများကို စစ်ဆေးရန်။
- Urinalysis ဆီးလမ်းကြောင်းပိုးဝင်မှုနှင့် အခြားဆီးလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ အခြေအနေများကို စစ်ဆေးရန်။
- Nerve Block Test နာကျင်မှုနှင့် သီးခြားအာရုံကြောတစ်ခု ဆက်စပ်မှုရှိမရှိ အကဲဖြတ်ရန် ရွေးချယ်ထားသော လူနာများတွင် အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။
ကုသမှုနည်းလမ်းများ
1. ဆေးဝါးကုသမှု
- PPI သို့မဟုတ် H2 Blockers ကဲ့သို့ အစာအိမ်အက်ဆစ်လျော့ဆေးများ။
- NSAIDs သို့မဟုတ် အခြားအကိုက်အခဲပျောက်ဆေးများ။
- IBS လူနာအချို့အတွက် Antispasmodics။
- Neuropathic Pain အတွက် Gabapentin, Pregabalin သို့မဟုတ် Mirogabalin။
- TCAs သို့မဟုတ် Duloxetine ကဲ့သို့ Antidepressants အချို့ကို Neuropathic Pain တွင် အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။
- လိုအပ်သည့် UTI အခြေအနေများတွင် Antibiotics။
2. ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံးနှင့် နေထိုင်မှုပုံစံ ပြင်ဆင်ခြင်း
- ဝမ်းဗိုက်ကြွက်သားများ အားကောင်းစေရန် လေ့ကျင့်ခန်းများ။
- Trigger Point နာကျင်မှုအတွက် Myofascial Release နည်းလမ်းများ။
- အသက်ရှူလေ့ကျင့်ခြင်း၊ စိတ်ပြေလျော့ခြင်း သို့မဟုတ် သင့်လျော်သော Yoga ကဲ့သို့ နည်းလမ်းများ။
3. Pain Intervention
- Trigger Point Injection ကို ကြွက်သားအတွင်းရှိ နာကျင်သည့်နေရာတွင် ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်။
- Nerve Block Injection ကို ACNES သို့မဟုတ် Neuropathic Pain ရှိသော ရွေးချယ်ထားသည့်လူနာများတွင် အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။
- Radiofrequency Ablation (RFA) ကို သီးခြားအာရုံကြောမှ နာကျင်မှုအချက်ပြမှုကို လျော့ချရန် ရွေးချယ်ထားသော လူနာများတွင် အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။
- Botulinum Toxin Injection ကို နာတာရှည်ကြွက်သားတင်းကျပ်မှု သို့မဟုတ် သီးခြားအခြေအနေအချို့တွင် ထည့်သွင်းစဉ်းစားနိုင်ပါသည်။
နာတာရှည်ဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှုကို ကုသရာတွင် အရေးကြီးဆုံးမှာ အခြေခံအကြောင်းရင်းကို ရှာဖွေပြီး ကုသခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ကနဦးကုသမှုဖြင့် မသက်သာပါက သင့်လျော်သော အထူးကုဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်သင့်ပါသည်။
နာတာရှည် ဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှု ကုသရေးဌာန၏ ဝန်ဆောင်မှုများ
- အာရုံကြောဆိုင်ရာ ဆေးထိုးခြင်းနှင့် Nerve Block အာရုံကြောဖိမိခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်ရမ်းခြင်းနှင့် ဆက်စပ်သော နာကျင်မှုရှိသည့် လူနာများအတွက်။
- Spinal Cord Stimulation အခြားကုသမှုများဖြင့် လုံလောက်စွာ မသက်သာသော ပြင်းထန်နာတာရှည် Neuropathic Pain ရှိသည့် သေချာစွာရွေးချယ်ထားသော လူနာများတွင် ထည့်သွင်းစဉ်းစားနိုင်ပါသည်။
- Radiofrequency Ablation (RFA) သီးခြားအာရုံကြောမှ နာကျင်မှုအချက်ပြမှုကို လျော့ချရန် အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။
မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ (FAQ)
1. ဘယ်လိုဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှုကို နာတာရှည်ဟု သတ်မှတ်ပါသလဲ?
ဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှု ဆက်တိုက် သို့မဟုတ် အခါအားလျော်စွာ ၃–၆ လခန့် သို့မဟုတ် ထိုထက်ပိုကြာပါက အခြေခံအကြောင်းရင်းကို စစ်ဆေးရန် ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်သင့်ပါသည်။
2. စစ်ဆေးမှုအားလုံး ပုံမှန်ဖြစ်ပေမယ့် ဝမ်းဗိုက်နာနေသေးတာ ဘာကြောင့်လဲ?
နာတာရှည်ဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှုအချို့သည် အတွင်းအင်္ဂါမှ မဟုတ်ဘဲ ဝမ်းဗိုက်နံရံ၊ ကြွက်သား သို့မဟုတ် အာရုံကြောမှ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါသည်။ ACNES သို့မဟုတ် Myofascial Pain Syndrome ကဲ့သို့ အခြေအနေများတွင် ပုံမှန်သွေးစစ်ခြင်း သို့မဟုတ် Ultrasound ဖြင့် မတွေ့နိုင်ပါ။
3. Trigger Point Injection ဆိုတာ ဘာလဲ?
ကြွက်သားအတွင်းရှိ သီးခြားနာကျင်သည့် Trigger Point တွင် ဆေးထိုးခြင်းဖြစ်ပြီး Myofascial Pain Syndrome ရှိသည့် ရွေးချယ်ထားသော လူနာများတွင် ထည့်သွင်းစဉ်းစားနိုင်ပါသည်။
4. နာတာရှည်ဝမ်းဗိုက်နာကျင်မှုအတွက် ခွဲစိတ်ရန် လိုအပ်ပါသလား?
အမြဲမလိုအပ်ပါ။ ကုသမှုသည် အကြောင်းရင်းပေါ် မူတည်ပြီး ဆေးဝါး၊ Physical Therapy၊ Nerve Block သို့မဟုတ် Radiofrequency Procedure များကို အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။ Hernia သို့မဟုတ် Gallstones ကဲ့သို့ ခွဲစိတ်ကုသရန် လိုအပ်သော အကြောင်းရင်းရှိမှသာ ခွဲစိတ်မှုကို စဉ်းစားပါသည်။
5. ဘယ်စစ်ဆေးမှုကို ပထမဦးဆုံး လုပ်သင့်ပါသလဲ?
ဆရာဝန်သည် ယေဘုယျအားဖြင့် ရောဂါရာဇဝင်နှင့် ကိုယ်ခန္ဓာစစ်ဆေးမှုကို ဦးစွာပြုလုပ်ပြီး ထို့နောက် လူနာ၏လက္ခဏာနှင့် သံသယရှိသောရောဂါအလိုက် သွေးစစ်ခြင်း၊ Urinalysis၊ Ultrasound၊ CT Scan, MRI သို့မဟုတ် Endoscopy ကို ရွေးချယ်ပါသည်။