ကလေးများတွင် ခြေထောက် သို့မဟုတ် ဒူးနာခြင်း — ကြီးထွားမှုကြောင့်ဖြစ်တာလား၊ ဒဏ်ရာကြောင့်ဖြစ်တာလား?

ကလေးများတွင် ခြေထောက် သို့မဟုတ် ဒူးနာခြင်း — ကြီးထွားမှုကြောင့်ဖြစ်တာလား၊ ဒဏ်ရာကြောင့်ဖြစ်တာလား?

ကလေးက “ခြေထောက်နာတယ်” သို့မဟုတ် “ဒူးနာတယ်” ဟု ပြောခြင်းသည် မိဘအများစု ကြုံတွေ့ဖူးသောအရာဖြစ်ပါသည်။ အချို့ကလေးများသည် ညဘက် ခြေသလုံးနာ၍ ငိုပြီးနိုးလာနိုင်သည်။ တချို့က ကျောင်းမှပြန်လာပြီး လှေကားတက်ရာတွင် ဒူးနာကြောင်းပြောနိုင်သည်။ အားကစားကစားပြီးနောက် ကလေး လမ်းလျှောက်ပုံကွေ့ကောက်လာသည့်အခါ မိဘများက ယင်းသည် “ကြီးထွားမှုကြောင့်နာခြင်း” သာလား သို့မဟုတ် ဆေးစစ်ရန်လိုအပ်သည့် ဒဏ်ရာလားဟု မသေချာဖြစ်တတ်ပါသည်။

ဤမေးခွန်းသည် အရေးကြီးပါသည်။ ကလေးများတွင် ခြေထောက်နာခြင်းသည် growing pains သို့မဟုတ် benign nocturnal limb pains ကဲ့သို့ အန္တရာယ်မရှိသော အခြေအနေများမှ အားကစားဒဏ်ရာ၊ tendon irritation၊ apophysitis၊ အရိုးအက်သေးခြင်း၊ အဆစ်ရောင်ခြင်း၊ ပိုးဝင်ခြင်း သို့မဟုတ် အခြားရောဂါများ အထိ ဖြစ်နိုင်ပြီး အချို့သည် အမြန်ကုသရန်လိုအပ်ပါသည်။ မိဘများအနေဖြင့် မှတ်ထားသင့်သည်မှာ

“ကလေး ခြေထောက်နာတာကို ကြီးထွားနေတာလို့ပဲ မဆုံးဖြတ်သင့်ပါ”။ နာကျင်မှုဖြစ်သည့်အချိန်၊ နေရာ၊ တစ်ဖက်လား နှစ်ဖက်လား၊ လမ်းလျှောက်ပုံ၊ ဖောင်းခြင်း၊ နီခြင်း၊ ဖျားခြင်းနှင့် ကလေး၏ လှုပ်ရှားမှုအပေါ် ထိခိုက်မှုတို့ကို ပေါင်းစပ်ကြည့်ရပါသည်။

Growing Pains ဆိုတာ ဘာလဲ?
Growing pains သည် ကလေးများတွင် ညနေ သို့မဟုတ် ညဘက် ဖြစ်လေ့ရှိသော ထပ်တလဲလဲ ခြေထောက်နာခြင်းအတွက် ရှေးကတည်းက အသုံးပြုလာသော အမည်ဖြစ်ပါသည်။ လက္ခဏာများသည် ပေါ်လိုက်ပျောက်လိုက်ဖြစ်ပြီး မနက်ရောက်လျှင် ကလေးသည် ပုံမှန်လမ်းလျှောက်၊ ကစားပြီး နေ့စဉ်လှုပ်ရှားမှုများ ပြန်လုပ်နိုင်တတ်ပါသည်။ NHS အရ growing pains သည် အသက် 3–12 နှစ်အတွင်း တွေ့ရတတ်ပြီး ခြေနှစ်ဖက်လုံးတွင် ကိုက်ခဲသလို သို့မဟုတ် တုန်တုန်နာခြင်းမျိုး ဖြစ်ကာ ညနေ သို့မဟုတ် ညဘက်ဖြစ်ပြီး မနက်တွင် ပျောက်သွားတတ်ပါသည်။

အမည်ကြောင့် “အရိုးကြီးထွားနေခြင်း” နှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်စပ်သကဲ့သို့ ထင်ရသော်လည်း အရိုးရှည်လာခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်ဟူသော အထောက်အထား မရှင်းလင်းသေးပါ။ နေ့ခင်းဘက် လှုပ်ရှားမှုများ၍ ကြွက်သားပင်ပန်းခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နိုင်ကြောင်း သီအိုရီအချို့ရှိသော်လည်း အကြောင်းရင်းသည် များစွာသောအချက်များ ပေါင်းစပ်မှုဖြစ်နိုင်ပါသည်။ ကလေးအများစုတွင် စစ်ဆေးရာ၌ မူမမှန်မှုမတွေ့ရပါ။

Growing Pains နှင့်ကိုက်ညီသော လက္ခဏာများ
   Growing pains သည် ပေါင်၊ ခြေသလုံး၊ ခြေသလုံးရှေ့ပိုင်း သို့မဟုတ် ဒူးနောက်ဘက်တွင် နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ကိုက်ခဲသလို နာခြင်းမျိုး ဖြစ်လေ့ရှိပါသည်။ များသောအားဖြင့် နှစ်ဖက်လုံးဖြစ်တတ်သော်လည်း တစ်ချိန်တည်းတွင် နှစ်ဖက်လုံးနာရန် မလိုပါ။ အဆစ်တစ်ခုတည်းကို တိတိကျကျမကန့်သတ်ပါ။ ဖောင်းခြင်း၊ နီခြင်း၊ ပူခြင်း၊ ဖျားခြင်း သို့မဟုတ် ထင်ရှားသော ဒဏ်ရာရာဇဝင် မရှိသင့်ပါ။ ကလေးသည် ညဘက်နာ၍ ငိုနိုင်သော်လည်း မနက်တွင် ပျောက်ကင်းပြီး လမ်းလျှောက်ပုံမှန်၊ မကွေ့ကောက်ဘဲ ကျောင်းတက်ကစားနိုင်ပါသည်။

လေ့လာသုံးသပ်ချက်များတွင် growing pains ကို ရောင်ရမ်းမှုမဟုတ်သော နာကျင်မှုအုပ်စုတစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြထားပြီး ကလေးများ၏ musculoskeletal pain အကြောင်းရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပါသည်။ လေ့လာမှုတစ်ခုနှင့်တစ်ခုကြား ဖြစ်ပွားနှုန်းကွာခြားခြင်းသည် ရောဂါသတ်မှတ်ချက်နှင့် လေ့လာနည်းများ ကွာခြားသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။

အရေးကြီးသည့်အချက်တစ်ခုမှာ ကိုယ်ခန္ဓာစစ်ဆေးမှု ပုံမှန်ဖြစ်သင့်ခြင်းဖြစ်ပါသည်။ အဆစ်ဖောင်းခြင်း၊ တိကျသောနေရာတွင် နာကျင်တင်းကျပ်ခြင်း၊ ကြွက်သားသေးသွားခြင်း၊ အဆစ်လှုပ်ရှားမှုနည်းခြင်း၊ လမ်းလျှောက်ပုံမမှန်ခြင်း သို့မဟုတ် နေရာတစ်နေရာတည်းတွင် ထပ်ခါတလဲလဲနာခြင်းရှိပါက သာမန် growing pains မဟုတ်နိုင်ပါ။ Growing pains ကို diagnosis of exclusion အဖြစ် ယူဆကြပြီး အထူးသဖြင့် လက္ခဏာမပုံမှန်ပါက အခြားရောဂါများကို စဉ်းစားရန်လိုပါသည်။

ဘယ်လိုနာကျင်မှုမျိုးက Growing Pains မဖြစ်နိုင်ချေ ပိုများသလဲ?
   ကလေးသည် တစ်ဖက်တည်းတိတိကျကျနာခြင်း၊ နေရာတစ်နေရာတည်းတွင် ထပ်ခါတလဲလဲနာခြင်း၊ နေ့ခင်းဘက်နာခြင်း၊ တဖြည်းဖြည်းပိုနာလာခြင်း၊ လမ်းမလျှောက်ချင်ခြင်း၊ ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ အဆစ်ဖောင်းနီပူခြင်း၊ ဖိလျှင်နာခြင်း၊ ဖျားခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်ကျခြင်း၊ ပုံမှန်မဟုတ်အောင် ပင်ပန်းခြင်း၊ ညဘက်ပြင်းထန်စွာနာ၍ မကြာခဏနိုးခြင်း သို့မဟုတ် မနက်အထိ နာကျင်မှုမပျောက်ခြင်းရှိပါက ဆရာဝန်နှင့်ပြသသင့်ပါသည်။

ကလေးအတွက် ကျန်းမာရေးအကြံပြုချက်များသည် ပြင်းထန်နာကျင်မှု၊ တစ်ဖက်တည်းနာခြင်း၊ နေ့ခင်းအထိဆက်နာခြင်း၊ ဖျားခြင်း၊ အစာစားချင်စိတ်လျော့ခြင်း၊ အဖုအပိန့်၊ ဖောင်းနီခြင်း၊ ဖိလျှင်နာခြင်း သို့မဟုတ် ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်ခြင်းရှိပါက အခြားအကြောင်းရင်းများကို စစ်ဆေးရန် ဆရာဝန်နှင့်ပြသရန် အကြံပြုထားပါသည်။

ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်သော သို့မဟုတ် ခြေထောက်ပေါ် ကိုယ်အလေးချိန်မချချင်သော ကလေးများကို အထူးဂရုစိုက်သင့်ပါသည်။ အဆစ်လှုပ်ရှားမှု အလွန်နည်းလာပါက septic arthritis ကဲ့သို့ အရေးကြီးသည့်ရောဂါကို စဉ်းစားရပြီး အမြန်ကုသရန်လိုပါသည်။

ကလေး ဒူးနာခြင်းသည် Growing Pains မဖြစ်နိုင်ပါ
   ကလေးနှင့် ဆယ်ကျော်သက်များတွင် ဒူးနာခြင်းသည် အဖြစ်များပါသည်။ အထူးသဖြင့် ပြေးခြင်း၊ ခုန်ခြင်း၊ ဘောလုံး၊ ဘတ်စကက်ဘော၊ gymnastics၊ badminton သို့မဟုတ် ဦးတည်ချက်မြန်မြန်ပြောင်းရသော အားကစားများတွင် ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ Growing pains သည် ဒူးအဆစ်တစ်နေရာတည်းတွင် မရှိဘဲ ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်မှု မဖြစ်စေသင့်ပါ။ ဒူးရှေ့၊ kneecap အောက်၊ ဒူးဘေး သို့မဟုတ် အားကစားလုပ်ချိန်နာပါက overuse သို့မဟုတ် injury ကို ပိုမိုစဉ်းစားရပါသည်။

Osgood-Schlatter disease သည် ကြီးထွားနေပြီး အားကစားလုပ်သော ဆယ်ကျော်သက်များတွင် ဒူးနာခြင်းအကြောင်းရင်းအဖြစ်များပါသည်။ ဒူးအောက်ရှိ patellar tendon က tibia သို့ကပ်သည့်နေရာတွင် ဖြစ်ပါသည်။ ပြေးခြင်း၊ ခုန်ခြင်း၊ ဒူးထောက်ခြင်း၊ လှေကားတက်ဆင်းခြင်းတွင် နာတတ်ပြီး ဒူးအောက်တွင် အဖုကဲ့သို့ ထွက်လာနိုင်ပါသည်။

အခြားအခြေအနေတစ်ခုမှာ adolescent anterior knee pain သို့မဟုတ် patellofemoral pain ဖြစ်ပြီး kneecap ရှေ့ သို့မဟုတ် ပတ်ဝန်းကျင်တွင် နာတတ်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် ဒူးကွေး၍ကြာကြာထိုင်ခြင်း၊ လှေကားတက်ဆင်းခြင်း၊ squat လုပ်ခြင်း၊ ပြေးခြင်း သို့မဟုတ် ခုန်ခြင်းတွင် ပိုနာနိုင်ပါသည်။ များသောအားဖြင့် overuse နှင့် မသင့်တော်သော training pattern များနှင့် ဆက်စပ်နိုင်ပြီး activity modification နှင့် strengthening exercise များဖြင့် သက်သာနိုင်ပါသည်။

အားကစားဒဏ်ရာကို ဘယ်လိုသိနိုင်သလဲ?
   လဲကျခြင်း၊ ဒူးလိမ်ခြင်း၊ ပြေးရင်းခြေချော်ခြင်း၊ တိုက်မိခြင်း သို့မဟုတ် “ပေါ့ပ်” အသံကြားပြီးနောက် နာကျင်ခြင်း၊ ဖောင်းခြင်း၊ လမ်းလျှောက်ရခက်ခြင်း သို့မဟုတ် ဒူးလွတ်နေသလိုခံစားရခြင်းရှိပါက ligament၊ muscle၊ cartilage သို့မဟုတ် bone injury ကို စဉ်းစားရပါသည်။ ကလေးငယ်များသည် ဖြစ်ရပ်ကို တိတိကျကျ မပြောနိုင်သော်လည်း မိဘများက လမ်းလျှောက်ပုံ၊ ခြေတစ်ဖက်ရှောင်သုံးခြင်း သို့မဟုတ် ပုံမှန်ကစားမှုရပ်ခြင်းကို သတိထားမိနိုင်ပါသည်။

အနည်းငယ်သောဒဏ်ရာဖြစ်ပါက နာစေသော လှုပ်ရှားမှုကို ရပ်ခြင်း၊ ဒဏ်ရာနေရာကို အနားပေးခြင်း၊ ပထမ 24–48 နာရီအတွင်း အအေးပတ်ခြင်းနှင့် စောစောပိုင်းတွင် ပြင်းပြင်းနယ်ခြင်းရှောင်ခြင်းတို့ ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်။ ကလေးသည် ခြေထောက်ပေါ် ကိုယ်အလေးချိန်မချနိုင်ပါက ဆရာဝန်နှင့် ပြသသင့်ပါသည်။

သို့သော် အလွန်ဖောင်းခြင်း၊ ပြင်းထန်နာကျင်ခြင်း၊ ခြေထောက်ပုံပျက်ခြင်း၊ ထုံခြင်း၊ အားနည်းခြင်း၊ ခြေအေးခြင်း၊ အရေပြားအရောင်မမှန်ခြင်း၊ လမ်းမလျှောက်နိုင်ခြင်း သို့မဟုတ် နာကျင်မှုဆက်တိုးလာခြင်းရှိပါက အိမ်တွင်သာ စောင့်မနေသင့်ပါ။ အရိုးကျိုးခြင်း၊ အဆစ်လွဲခြင်း သို့မဟုတ် imaging လိုအပ်သောဒဏ်ရာ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။

Hip ပြဿနာရှိသောကလေးက ဒူးနာတယ်လို့ ပြောနိုင်ပါတယ်
   မိဘအချို့ မသိသောအချက်မှာ hip disease ရှိသော ကလေးအချို့သည် thigh သို့မဟုတ် knee pain ဟု ခံစားနိုင်ခြင်းဖြစ်ပါသည်။ Hip မှ pain signal များသည် knee တွင် နာသကဲ့သို့ ခံစားရနိုင်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် ကြီးထွားနေသော သို့မဟုတ် ကိုယ်အလေးချိန်များသော ဆယ်ကျော်သက်တွင် တစ်ဖက်တည်း ဒူးနာခြင်း၊ ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ hip သို့မဟုတ် thigh pain ရှိပါက hip ကိုပါ စစ်ဆေးသင့်ပါသည်။

Royal Children’s Hospital Melbourne guideline အရ ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်သော ကလေးကို စစ်ဆေးရာတွင် ကလေးပြောသောနာနေရာအပေါ်နှင့်အောက်ရှိ အဆစ်များ၊ gait၊ range of motion နှင့် neurological function များကိုလည်း စစ်ဆေးသင့်ပါသည်။ ကလေးပြောသော နာနေရာသည် ရောဂါအမှန်တကယ်ရှိနေရာမဟုတ်နိုင်ပါ။

အဆစ်ရောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ပိုးဝင်ခြင်းကို မလွတ်သင့်ပါ
   အဆစ်နာခြင်းနှင့်အတူ ဖောင်းခြင်း၊ နီခြင်း၊ ပူခြင်း၊ လှုပ်ရှား၍မရခြင်း၊ ဖျားမြင့်ခြင်း သို့မဟုတ် လမ်းမလျှောက်ချင်ခြင်းရှိပါက septic arthritis၊ osteomyelitis သို့မဟုတ် အခြား inflammatory joint disease များကို အမြန်စစ်ဆေးသင့်ပါသည်။ Joint infection သည် နှောင့်နှေးလျှင် အဆစ်ပျက်စီးနိုင်သောကြောင့် အရေးပေါ်ကုသရန်လိုနိုင်ပါသည်။

RCH guideline on the acutely swollen joint သည် ဖျားခြင်း၊ အထွေထွေအခြေအနေ၊ အဆစ်ကို ကြည့်ခြင်း၊ စမ်းသပ်ဖိခြင်း၊ လှုပ်ရှားခြင်း၊ နှစ်ဖက်နှိုင်းယှဉ်ခြင်း၊ gait နှင့် neurological function တို့ကို အကဲဖြတ်ကာ infection သို့မဟုတ် inflammatory disease များကို စဉ်းစားရန် အကြံပြုပါသည်။

ကလေးတွင် ဖျားခြင်းနှင့်အတူ ခြေထောက်နာခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်မချချင်ခြင်း သို့မဟုတ် အဆစ်ဖောင်းပူခြင်းရှိပါက အခြေအနေပေါ်မူတည်၍ blood tests၊ X-ray၊ ultrasound၊ MRI သို့မဟုတ် urgent referral လိုအပ်နိုင်ပါသည်။ Growing pains သည် ဖျားခြင်း၊ အဆစ်ဖောင်းခြင်း သို့မဟုတ် လမ်းမလျှောက်နိုင်ခြင်း မဖြစ်စေသင့်ပါ။

ညဘက်နာခြင်းကို မှန်ကန်စွာ အဓိပ္ပာယ်ဖော်ရန်လိုပါသည်
   လူအများက “ညဘက်နာခြင်း” ဆိုသည်နှင့် growing pains ဟု ထင်တတ်သော်လည်း အမြဲမမှန်ပါ။ Growing pains သည် ညနေ သို့မဟုတ် ညဘက်ဖြစ်နိုင်သော်လည်း မနက်တွင် ပျောက်သင့်ပြီး ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်မှုမရှိဘဲ နေ့ခင်းတွင် ကလေးကျန်းမာကောင်းမွန်နေသင့်ပါသည်။ ညဘက်ပိုပိုဆိုးလာသောနာကျင်မှု၊ နေရာတစ်ခုတည်းကို ညတိုင်းနာခြင်း၊ မကြာခဏနိုးအောင်နာခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်ကျခြင်း၊ ဖျော့ခြင်း၊ ပင်ပန်းခြင်း သို့မဟုတ် ဖျားခြင်းရှိပါက အခြားအကြောင်းရင်းကို စစ်ဆေးသင့်ပါသည်။

ကလေးများတွင် ပြင်းထန်ရောဂါ သတိပေးလက္ခဏာများအကြောင်း သုတေသနများက ညဘက်အရိုးနာ၍ ကလေးနိုးလာခြင်းနှင့် ထပ်ခါတလဲလဲဖြစ်ခြင်းသည် ရှားပါးသော်လည်း အချို့ပြင်းထန်ရောဂါ၏ အစောပိုင်းလက္ခဏာဖြစ်နိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားပါသည်။ အခြားမူမမှန်လက္ခဏာများနှင့် တွဲဖက်ပါက မပေါ့ဆသင့်ပါ။

ကလေး ခြေထောက် သို့မဟုတ် ဒူးနာလျှင် ဘာတွေစစ်ဆေးမလဲ?
   အရေးအကြီးဆုံးမှာ အသေးစိတ်ရာဇဝင်နှင့် ကိုယ်ခန္ဓာစစ်ဆေးမှုဖြစ်ပါသည်။ နာကျင်မှုစတင်ချိန်၊ နေရာ၊ တစ်ဖက်လား နှစ်ဖက်လား၊ ဘယ်အချိန်နာလဲ၊ အားကစားပြီးနောက်လား၊ ဒဏ်ရာရှိလား၊ ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်လား၊ ဖျားခြင်း၊ ဖောင်းနီခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်ကျခြင်း သို့မဟုတ် အခြားရောဂါရှိလားတို့ကို မေးမြန်းပါမည်။ အားကစားအမျိုးအစား၊ ဖိနပ်၊ ကစားကွင်းမျက်နှာပြင်၊ training volume နှင့် activity တိုးမြှင့်မှု
မြန်လွန်းသလားကိုလည်း မေးနိုင်ပါသည်။

ကိုယ်ခန္ဓာစစ်ဆေးရာတွင် gait၊ leg length၊ hip၊ knee နှင့် ankle range of motion၊ tenderness၊ swelling၊ warmth၊ muscle strength၊ neurological function နှင့် weight-bearing ကို စစ်ဆေးပါမည်။ Growing pains နှင့် ရှင်းလင်းစွာကိုက်ညီပြီး စစ်ဆေးမှု ပုံမှန်၊ red flags မရှိပါက X-ray သို့မဟုတ် blood test ကို ချက်ချင်းမလိုနိုင်ပါ။ မူမမှန်မှုရှိပါက X-ray၊ ESR/CRP၊ CBC၊ ultrasound၊ MRI သို့မဟုတ် pediatric orthopedics referral ကို စဉ်းစားနိုင်ပါသည်။

Growing Pains ကုသမှု
   လက္ခဏာများသည် growing pains နှင့် ကိုက်ညီပြီး အန္တရာယ်လက္ခဏာမရှိပါက supportive care ဖြင့် ကုသနိုင်ပါသည်။ နူးညံ့စွာ နယ်ပေးခြင်း၊ အနွေးပတ်ခြင်း၊ အိပ်မတိုင်မီ နူးညံ့သော stretching၊ လုံလောက်စွာ အနားယူစေခြင်းနှင့် လိုအပ်ပါက အသက်နှင့် ကိုယ်အလေးချိန်အလိုက် သင့်တော်သော pain reliever ကို ဆရာဝန်ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း သုံးနိုင်ပါသည်။

မိဘများက ကလေးကို ယင်းနာကျင်မှုသည် ကလေး၏အမှားကြောင့် မဟုတ်ကြောင်းနှင့် ပြင်းထန်ရောဂါဖြစ်နေသည်ဟု အမြဲမဆိုလိုကြောင်း ရှင်းပြနိုင်ပါသည်။ တစ်ပြိုင်နက်တည်း နာကျင်သည့်အချိန်၊ နေရာ၊ ကြိမ်နှုန်းနှင့် trigger များကို မှတ်တမ်းထားခြင်းသည် လက္ခဏာ pattern ပြောင်းလာခြင်းရှိမရှိ စောင့်ကြည့်ရန် ကူညီနိုင်ပါသည်။

Overuse ကြောင့် ဒူးနာခြင်းကို ကုသခြင်း
   Osgood-Schlatter, patellofemoral pain သို့မဟုတ် overuse injury ဖြစ်ပါက အားကစားကို ထာဝရရပ်ရန် မလိုပါ။ နာကျင်မှုဖြစ်စေသော activity ကို ယာယီလျှော့ခြင်း၊ thigh နှင့် calf stretching တိုးခြင်း၊ hip နှင့် thigh muscle strengthening လုပ်ခြင်း၊ ဖိနပ်နှင့် playing surface ကို ပြန်လည်သုံးသပ်ခြင်းနှင့် လက္ခဏာကောင်းလာသည့်အခါ ဖြည်းဖြည်းချင်း sport သို့ ပြန်ဝင်ခြင်းတို့ ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်။

AAOS အရ adolescent anterior knee pain အများစုသည် activity modification၊ သင့်တော်သော pain relief နှင့် strengthening exercises တို့ဖြင့် ကောင်းမွန်လာနိုင်ပြီး ရည်ရွယ်ချက်မှာ ကလေးအား sport သို့ လုံခြုံစွာပြန်ဝင်နိုင်စေရန် ဖြစ်ပါသည်။

ကလေးအားကစားသမားများတွင် အရေးကြီးသောပြဿနာတစ်ခုမှာ အသင်းနေရာဆုံးရှုံးမည်စိုး၍ သို့မဟုတ် training မရပ်ချင်၍ နာနေသော်လည်း ဆက်ကစားခြင်းဖြစ်ပါသည်။ နာတာရှည်နာကျင်မှုသည် movement compensation၊ muscle weakness နှင့် recovery ကြာရှည်ခြင်းတို့ ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။ ဆရာဝန် သို့မဟုတ် physiotherapist နှင့် ပြသခြင်းက return-to-sport plan ကို ပိုမိုလုံခြုံစွာ စီစဉ်နိုင်ပါသည်။

ဘယ်အချိန်မှာ ကလေးကို အမြန်ဆရာဝန်နှင့် ပြသသင့်သလဲ?
   ကလေး လမ်းမလျှောက်နိုင်ခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်မချချင်ခြင်း၊ အဆစ်ဖောင်းနီပူခြင်း၊ ဒဏ်ရာပြီးနောက် ပြင်းထန်နာခြင်း၊ ခြေထောက်ပုံပျက်ခြင်း၊ အဖျားနှင့်အတူ အဆစ်နာခြင်း၊ အလွန်ငိုက်မျဉ်းခြင်း၊ နေရာတစ်ခုတည်းတွင် နာကျင်မှုတိုးလာခြင်း၊ ညဘက်မကြာခဏနိုးအောင်နာခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်ကျခြင်း၊ ဖျော့ခြင်း၊ ပင်ပန်းခြင်း၊ ထုံခြင်း သို့မဟုတ် အားနည်းခြင်းရှိပါက အမြန်စစ်ဆေးသင့်ပါသည်။

တစ်ဖက်တည်းနာခြင်း ထပ်ခါတလဲလဲဖြစ်ခြင်း၊ နေရာတစ်နေရာတည်းနာခြင်း၊ နေ့ခင်းဘက်နာခြင်း၊ အားကစားပြီးနောက် နာတာရှည်နာခြင်း၊ လှေကားတက်ဆင်းရခက်အောင် ဒူးနာခြင်း၊ ဖျားမရှိသော်လည်း ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်ခြင်း သို့မဟုတ် အနားယူပြီး 1–2 ပတ်အတွင်း မသက်သာခြင်းရှိပါက မကြာမီ ဆရာဝန်နှင့်ပြသသင့်ပါသည်။ Overuse injury, growth plate injury,
biomechanical problem သို့မဟုတ် အခြားအရိုးအဆစ်ရောဂါများကို စစ်ဆေးရန်လိုနိုင်ပါသည်။

မိဘများ မကြာခဏမေးသော မေးခွန်းများ

• ကလေး ညဘက်ခြေထောက်နာတတ်ပေမယ့် မနက်ဆို ပုံမှန်ပါ။ စိုးရိမ်ရမလား?
  နှစ်ဖက်လုံးနာခြင်း၊ ကိုက်ခဲသလိုနာခြင်း၊ ဖောင်းနီခြင်းမရှိ၊ ဖျားမရှိ၊ ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်မှုမရှိဘဲ မနက်တွင် လုံးဝပုံမှန်ကစားနိုင်ပါက growing pains နှင့် ကိုက်ညီနိုင်ပါသည်။ သို့သော် တစ်ဖက်တည်းနာလာခြင်း၊ နေရာတစ်ခုတည်းနာခြင်း သို့မဟုတ် နေ့ခင်းဘက်ပါ နာလာပါက ဆရာဝန်နှင့် ပြသသင့်ပါသည်။
• Growing Pains နဲ့ Osgood-Schlatter ဘာကွာသလဲ?
  Growing pains သည် ညနေ သို့မဟုတ် ညဘက်တွင် ခြေထောက်အကျယ်အဝန်းတစ်လျှောက် နာပြီး မနက်တွင် ပျောက်တတ်ပါသည်။ Osgood-Schlatter သည် ဒူးအောက်တစ်နေရာတည်းတွင် နာပြီး ပြေးခြင်း၊ ခုန်ခြင်း၊ ဒူးထောက်ခြင်း သို့မဟုတ် အားကစားလုပ်ချိန် ပိုနာတတ်ကာ ဒူးအောက်တွင် အဖုထွက်နိုင်ပါသည်။
  
• အားကစားပြီး ခြေထောက်နာရင် ဘယ်လောက်ကြာ အနားယူရမလဲ?
  အကြောင်းရင်းနှင့် ပြင်းထန်မှုအပေါ် မူတည်ပါသည်။ ကြွက်သားပင်ပန်းခြင်းဆိုလျှင် အနားယူချိန်တိုတောင်းနိုင်သော်လည်း overuse injury ဖြစ်ပါက နာစေသော activity ကို ယာယီလျှော့၍ လက္ခဏာထိန်းနိုင်မှ ဖြည်းဖြည်းချင်းပြန်ကစားသင့်ပါသည်။ ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ နာကျင်မှုပြင်းခြင်း သို့မဟုတ် ဖောင်းခြင်းရှိပါက ဆရာဝန်နှင့် ပြသပါ။
  
• အချိန်တိုင်း X-ray ရိုက်ဖို့လိုသလား?
  မလိုအပ်ပါ။ Growing pains နှင့် ရှင်းလင်းစွာကိုက်ညီပြီး physical examination ပုံမှန်ဆိုပါက X-ray မလိုနိုင်ပါ။ ဒဏ်ရာရှိခြင်း၊ နေရာတစ်ခုတည်းနာခြင်း၊ လမ်းမလျှောက်နိုင်ခြင်း၊ အဆစ်ဖောင်းခြင်း၊ တစ်ဖက်တည်းနာတာရှည်ဖြစ်ခြင်း သို့မဟုတ် red flags ရှိပါက X-ray သို့မဟုတ် အခြားစစ်ဆေးမှုများကို ဆရာဝန်က စဉ်းစားနိုင်ပါသည်။

 ကလေး ခြေထောက် သို့မဟုတ် ဒူးနာခြင်း သည် အန္တရာယ်မရှိသော growing pains မှ အားကစားဒဏ်ရာ၊ septic arthritis သို့မဟုတ် အရိုးအဆစ်ရောဂါများအထိ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ နှစ်ဖက်လုံးညနေ သို့မဟုတ် ညဘက်နာပြီး မနက်တွင် ပျောက်ခြင်း၊ လမ်းလျှောက်ပုံမှန်၊ ဖောင်းနီခြင်းမရှိ၊ ဖျားမရှိ၊ နေ့ခင်းကစားနိုင်ခြင်းတို့သည် ပိုမိုစိတ်ချရသောလက္ခဏာများဖြစ်ပါသည်။ တစ်ဖက်တည်းနာခြင်း၊ နေရာတစ်ခုတည်းနာခြင်း၊ ကွေ့ကောက်လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ အဆစ်ဖောင်းခြင်း၊ ဖျားခြင်း၊ နေ့ခင်းနာခြင်း သို့မဟုတ် တဖြည်းဖြည်းပိုနာလာခြင်းကို growing pains ဟု အလိုအလျောက် မသတ်မှတ်သင့်ပါ။

ကောင်းမွန်သောစောင့်ရှောက်မှုသည် ကလေး၏နာကျင်မှုကို အလေးထားနားထောင်ခြင်း၊ လမ်းလျှောက်ပုံကို စောင့်ကြည့်ခြင်း၊ နာနေရာကို သေချာကြည့်ခြင်း၊ လှုပ်ရှားမှုအပေါ် ထိခိုက်မှုကို သုံးသပ်ခြင်းနှင့် အန္တရာယ်လက္ခဏာရှိပါက ဆရာဝန်နှင့် ပြသခြင်းဖြစ်ပါသည်။ Growing pains၊ overuse injury နှင့် တကယ့် traumatic injury ကို အစောပိုင်းခွဲခြားနိုင်ခြင်းက ကလေးအား လုံခြုံစွာ ကစား၊ သင်ယူနှင့် လှုပ်ရှားနိုင်စေရန် ကူညီပါသည်။

ကလေး လမ်းမလျှောက်နိုင်ခြင်း သို့မဟုတ် နာကျင်မှုပြင်းခြင်း၊ အဆစ်ဖောင်းနီပူခြင်း၊ ဖျားခြင်း၊ တစ်ဖက်တည်း ဆက်တိုက်နာခြင်း၊ ညဘက်ပြင်းထန်နာခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်ကျခြင်း သို့မဟုတ် လက္ခဏာများ လျင်မြန်စွာဆိုးလာခြင်း
 ရှိပါက အမြန်ဆေးစစ်သင့်ပါသည်။

Sapiens Hospital
Move Better:Live Better
ဖုန်း 02-111-3703

ကိုးကားစာတမ်းများ
NHS. Growing pains. Uziel Y, Hashkes PJ. Growing pains in children. Pediatric Rheumatology. 
Royal Children’s Hospital Melbourne. The limping or non-weight bearing child. 
Royal Children’s Hospital Melbourne. The acutely swollen joint.
American Academy of Orthopaedic Surgeons. Osgood-Schlatter Disease. 
American Academy of Orthopaedic Surgeons. Adolescent Anterior Knee Pain. 
American Academy of Family Physicians. Signs and Symptoms of Childhood Cancer.