နာကျင်မှုကုသရေးဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများ
- ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ပြီးနောက် နာတာရှည်နာကျင်မှုကို အထူးပြုကုသရန် ရည်ရွယ်သည့် အစောပိုင်းဆေးခန်းများထဲမှ တစ်ခုကို နယူးယောက်ရှိ Bellevue Hospital တွင် မေ့ဆေးအထူးကု E. Lowenstein က တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ဥရောပတွင်လည်း University College Hospital, London တွင် နာကျင်မှုအထူးကုဆေးခန်းတစ်ခု စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ထိုကဲ့သို့သောဆေးခန်းများ ပိုမိုများပြားလာခဲ့သည်။ အစောပိုင်းနာကျင်မှုကုသမှုများတွင် ထုံဆေးထိုးသွင်းခြင်း၊ အာရုံကြောလုပ်ဆောင်ချက်ကို လျှော့ချသည့်နည်းလမ်းများ၊ ထိုးဆေး၊ သောက်ဆေး၊ အရေပြားပေါ်ကပ်ဆေးနှင့် အခြားနာကျင်မှုထိန်းချုပ်ရေးနည်းလမ်းများကို အဓိကအသုံးပြုခဲ့သည်။
- 1953 ခုနှစ်တွင် John J. Bonica သည် နာကျင်မှုကုသရေးဆိုင်ရာ အရေးကြီးသော ဆေးပညာစာအုပ်တစ်အုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် University of Washington တွင် Multidisciplinary Pain Center ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ထို့မတိုင်မီကတည်းက Bonica သည် နိုင်ငံတကာနာကျင်မှုဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်းများ ဖွဲ့စည်းရေးနှင့် 1970 ပြည့်နှစ်များတွင် ကျင်းပခဲ့သော သိပ္ပံဆိုင်ရာအစည်းအဝေးများတွင် အရေးပါသောအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။
- 1980 ပြည့်နှစ်များတွင် နိုင်ငံတကာနာကျင်မှုသက်သာရေးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ပိုမိုတိုးတက်လာခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ (WHO) သည် ကင်ဆာလူနာများအတွက် နာကျင်မှုသက်သာဆေးအသုံးပြုမှု လမ်းညွှန်ချက်များကို ဖော်ထုတ်ခဲ့ပြီး 1986 ခုနှစ်တွင် WHO Cancer Pain Relief Guidelines ကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ယင်းလမ်းညွှန်ချက်များကို ဘာသာစကားအမျိုးမျိုးဖြင့် ဖြန့်ဝေခဲ့သည်။
World Institute of Pain (WIP)
World Institute of Pain (WIP) ကို 1993 ခုနှစ်တွင် နာကျင်မှုကုသရေးနယ်ပယ်မှ ဆရာဝန်များနှင့် အထူးကုများက တည်ထောင်ခဲ့သည်။ အဖွဲ့အစည်း၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ နာကျင်မှုကုသမှုအတွက် မြင့်မားသောစံနှုန်းများ၊ ပညာရှင်ဆိုင်ရာကျင့်ဝတ်များ၊ အများသုံးကုသမှုမူဝါဒများ၊ ပညာရေး၊ သုတေသနနှင့် interventional pain techniques များ တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးလာစေရန် အားပေးရန်ဖြစ်သည်။ အဖွဲ့အစည်းသည် ပညာရပ်ဆိုင်ရာအစည်းအဝေးများကို ပုံမှန်ကျင်းပပြီး သတ်မှတ်ထားသည့် အသိပညာနှင့် လက်တွေ့စံနှုန်းများ ပြည့်မီသော ဆရာဝန်များအား ပညာရှင်ဆိုင်ရာ လက်မှတ်များလည်း ပေးအပ်ပါသည်။
ခေတ်သစ်နာကျင်မှုဆေးပညာတွင် total pain ဟူသော အယူအဆကိုလည်း ပိုမိုအလေးထားလာသည်။ ယင်းသည် လူနာ၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနာကျင်မှုသာမက စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ၊ လူမှုရေးနှင့် ခံစားချက်ဆိုင်ရာ အချက်များကိုပါ ထည့်သွင်းစဉ်းစားသည်။ ထို့အပြင် palliative care သည် လူနာနှင့် မိသားစု၏ ဘဝအရည်အသွေး တိုးတက်စေရန်၊ လက္ခဏာများကို ထိန်းချုပ်ရန်နှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာအားပေးမှု ပေးရန် အဓိကထားသည့် ကုသမှုနည်းလမ်းဖြစ်သည်။
Dr. Nattaya Udomsakdi သည် 2011 ခုနှစ်တွင် ဤလက်မှတ်ကို ရရှိခဲ့သော ပထမဆုံး ထိုင်းဆရာဝန်ဖြစ်သည်။
နာကျင်မှုသက်သာကုသမှုသည် အခြေခံလူ့အခွင့်အရေးတစ်ရပ်
ဤအယူအဆသည် ထိုင်းနိုင်ငံတွင် လူအချို့အတွက် မရင်းနှီးသေးနိုင်သော်လည်း နိုင်ငံတကာကျန်းမာရေးစနစ်များတွင် သင့်လျော်သော နာကျင်မှုသက်သာကုသမှုကို ရရှိခွင့်သည် အရေးကြီးသော စံနှုန်းတစ်ခုအဖြစ် ပိုမိုအသိအမှတ်ပြုလာခဲ့သည်။ လူနာများအနေဖြင့် နာကျင်မှုကို သက်သာစေနိုင်သည့် စစ်ဆေးမှု၊ ကုသမှုရွေးချယ်စရာများနှင့် သင့်လျော်သောဆေးဝါးများကို လက်လှမ်းမီနိုင်ရန် ရည်ရွယ်သင့်ပါသည်။
သင့်လျော်သော နာကျင်မှုဆန်းစစ်ခြင်းနှင့် ကုသမှုမရှိဘဲ လူနာတစ်ဦးအား ပြင်းထန်သောနာကျင်မှုကို ဆက်လက်ခံစားစေခြင်းသည် ကျင့်ဝတ်နှင့် လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ စိုးရိမ်ဖွယ်ရာများ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါသည်။
အရေးကြီးသော သမိုင်းမှတ်တိုင်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
- 1981 ခုနှစ်တွင် World Medical Association က Declaration of Lisbon on the Rights of the Patient ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီး လူနာအခွင့်အရေးဆိုင်ရာ အရေးကြီးသောမူဝါဒများကို သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင်လည်း ပြင်ဆင်မွမ်းမံမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
- 1986 ခုနှစ်တွင် WHO သည် ကင်ဆာလူနာများအတွက် သင့်လျော်သော နာကျင်မှုထိန်းချုပ်မှု၏ အရေးပါမှုကို အလေးထားသည့် Cancer Pain Relief Guidelines ကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
- နိုင်ငံတကာ လူ့အခွင့်အရေးမူဘောင်များတွင်လည်း သင့်လျော်သော ကုသမှုရရှိနိုင်သော်လည်း မလိုအပ်ဘဲ နာကျင်မှုကို ဆက်လက်ခံစားစေခြင်းသည် ကျင့်ဝတ်ဆိုင်ရာ စိုးရိမ်မှုများ ဖြစ်စေနိုင်ကြောင်း ပိုမိုအသိအမှတ်ပြုလာခဲ့သည်။
Hospice နှင့် End-of-Life Care
ဤအကြောင်းအရာသည် ခံစားရခက်ခဲနိုင်သော်လည်း လူ့ဘဝ၏ သဘာဝအဆင့်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ အသက်တာနောက်ဆုံးအဆင့်ကို ရောက်ရှိနေသည်ဟု သိရှိထားသော လူနာများအတွက် hospice care နှင့် end-of-life care သည် နာကျင်မှုနှင့် ဝေဒနာကို အနည်းဆုံးဖြစ်စေရန်၊ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် သက်တောင့်သက်သာရှိမှုကို ထိန်းသိမ်းရန် ရည်ရွယ်သည်။ လူနာနှင့် မိသားစုအတွက် ဘဝအရည်အသွေး၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာပံ့ပိုးမှုနှင့် လက္ခဏာထိန်းချုပ်မှုများကို အဓိကထားသည်။ နာကျင်မှုအထူးကုဆရာဝန်များလည်း ဤ multidisciplinary care တွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်နိုင်ပါသည်။
WHO ၏ palliative care နှင့် end-of-life care လမ်းညွှန်ချက်များသည် ခေတ်သစ် လက္ခဏာထိန်းချုပ်မှုနှင့် ဘဝအရည်အသွေးကို အခြေခံသည့် ကုသမှုစံနှုန်းများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာရာတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။
- အသက်တာနောက်ဆုံးအဆင့်ရှိသူများကို စောင့်ရှောက်သည့် အစောပိုင်းပုံစံများကို ရာစုနှစ်များစွာမတိုင်မီကတည်းက တွေ့ရှိနိုင်ပြီး ဘာသာရေးအဖွဲ့အစည်းများက ပြင်းထန်ဖျားနာသူများနှင့် သေဆုံးခါနီးသူများကို စောင့်ရှောက်ပေးခဲ့ကြသည်။ ခေတ်သစ် hospice care သည် နောက်ပိုင်းတွင် ဥရောပနှင့် မြောက်အမေရိကတွင် ပိုမိုဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့သည်။
- Hospice care ၏ အဓိကမူဝါဒများမှာ သက်တောင့်သက်သာရှိမှု၊ ဂုဏ်သိက္ခာ၊ လက္ခဏာသက်သာမှုနှင့် လူနာ၏ ဆန္ဒကို ဦးစားပေးခြင်းဖြစ်သည်။ သင့်လျော်သည့်အခါ အိမ်တွင်ပင် စောင့်ရှောက်မှု ပေးနိုင်ပါသည်။
- 20 ရာစုနှောင်းပိုင်းတွင် hospice နှင့် end-of-life care ဆိုင်ရာ ပညာရပ်နှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာစာပေများ အလွန်တိုးတက်လာခဲ့ပြီး palliative medicine ကို အရေးကြီးသော ကျန်းမာရေးကဏ္ဍတစ်ခုအဖြစ် တည်ဆောက်ပေးခဲ့သည်။
- WHO ၏ လမ်းညွှန်ချက်များသည် အချိန်နှင့်အမျှ ဆက်လက်ဖွံ့ဖြိုးလာပြီး palliative care ကို ကျန်းမာရေးစနစ်အတွင်း ပိုမိုပေါင်းစပ်ရန်နှင့် သင့်လျော်သည့်အချိန်တွင် ပြင်းထန်ရောဂါ၏ အစောပိုင်းအဆင့်ကတည်းက ရရှိနိုင်စေရန် အလေးထားလာသည်။
နာကျင်မှုကုသရေးပညာသည် အတိတ်မှ ယနေ့အထိ သိသိသာသာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာခဲ့သည်။ လူ့အာရုံကြောစနစ်က နာကျင်မှုကို မည်သို့ ခံစားသိရှိသည်ကို ပိုမိုနားလည်လာသည်နှင့်အမျှ သောက်ဆေး၊ ထိုးဆေး၊ သွေးကြောထဲသို့ ဆေးသွင်းခြင်း၊ epidural နှင့် spinal procedures၊ nerve blocks၊ radiofrequency techniques၊ ခွဲစိတ်ကုသမှု၊ ကာယကုထုံး၊ ပြန်လည်သန်စွမ်းရေးနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုသမှုများအထိ ကုသမှုရွေးချယ်စရာများ ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာခဲ့သည်။
နာကျင်မှု၊ ကျန်းမာရေးနှင့် ခေတ်သစ်နာကျင်မှုကုသရေးဆိုင်ရာ နားလည်ရလွယ်ကူပြီး အသုံးဝင်သော အကြောင်းအရာများကို ဆက်လက်မျှဝေပေးသွားမည်ဖြစ်ပါသည်။
နာကျင်မှုနည်းပြီး ပိုမိုသက်တောင့်သက်သာရှိကာ တက်ကြွသောဘဝသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ရန် အသုံးဝင်သော အကြောင်းအရာများကို ဆက်လက်ဖတ်ရှုပါ။
Sapiens Hospital သည် နာကျင်မှုကုသရေးနှင့် multidisciplinary medical care တွင် အထူးကျွမ်းကျင်သော အထွေထွေဆေးရုံဖြစ်သည်။
ကိုးကားချက်များ
https://painmanagementcollaboratory.org/pain-management-history-timeline/
https://www.britannica.com/science/pain
https://omegapaindoctor.com/blog/history-of-pain-management/