သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ စစ်ဆေးခြင်း — Pap Smear နှင့် HPV Test ဘာကွာခြားသလဲ?

သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ စစ်ဆေးခြင်း — Pap Smear နှင့် HPV Test ဘာကွာခြားသလဲ?

သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ စစ်ဆေးခြင်းက ဘာကြောင့်အရေးကြီးသလဲ?
    သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာသည် အမျိုးသမီးများအတွက် စိုးရိမ်စရာကောင်းသော ရောဂါတစ်ခုဖြစ်သော်လည်း သင့်လျော်သော စစ်ဆေးမှုကို ပုံမှန်ပြုလုပ်ပါက ကင်ဆာမဖြစ်မီ အဆင့်တွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော ဆဲလ်ပြောင်းလဲမှုများကို ရှာဖွေတွေ့ရှိပြီး ကုသနိုင်သည့် ကင်ဆာအမျိုးအစားတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။

     သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာသည် ပုံမှန်အားဖြင့် ရုတ်တရက်ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းမဟုတ်ဘဲ high-risk HPV ကူးစက်မှုမှ စတင်ပြီး အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ သားအိမ်ခေါင်းရှိ ဆဲလ်များကို ပုံမှန်မဟုတ်အောင် ပြောင်းလဲစေနိုင်သည်။ လိုအပ်သည့်အချိန်တွင် မစစ်ဆေး၊ မစောင့်ကြည့်၊ မကုသပါက ထိုပြောင်းလဲမှုများသည် အနာဂတ်တွင် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာအဖြစ် တိုးတက်လာနိုင်သည်။

    ထို့ကြောင့် စစ်ဆေးခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ “ကင်ဆာကို ရှာဖွေရန်” သာမက ကင်ဆာမဖြစ်မီ ပြောင်းလဲမှုများကို အစောပိုင်းအဆင့်တွင် ရှာဖွေပြီး သင့်လျော်စွာ ကုသနိုင်ရန်လည်း ဖြစ်သည်။

    World Health Organization သည် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ စစ်ဆေးရာတွင် HPV DNA testing ၏ အရေးပါမှုကို အလေးထားထားသည်။ အကြောင်းမှာ HPV သည် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ၏ အဓိကအကြောင်းရင်းဖြစ်ပြီး high-risk HPV ကို စစ်ဆေးခြင်းဖြင့် ဆဲလ်ပြောင်းလဲမှု မထင်ရှားမီ အန္တရာယ်ရှိသူများကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်နိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ([World Health Organization][2])

Pap smear ဆိုတာဘာလဲ?
Pap smear သို့မဟုတ် Pap test သည် သားအိမ်ခေါင်းမှ ဆဲလ်နမူနာယူ၍ ပုံမှန်မဟုတ်သော ဆဲလ်ပြောင်းလဲမှုရှိ၊ မရှိ ဓာတ်ခွဲခန်းတွင် စစ်ဆေးခြင်းဖြစ်သည်။

ရိုးရိုးရှင်းရှင်းပြောရလျှင် Pap smear သည် သားအိမ်ခေါင်းဆဲလ်များ၏ “ပုံသဏ္ဌာန်နှင့် ပြောင်းလဲမှု” ကို ကြည့်ပြီး ကင်ဆာမဖြစ်မီ ပုံမှန်မဟုတ်သော အခြေအနေများ ရှိ၊ မရှိ စစ်ဆေးခြင်းဖြစ်သည်။

Pap smear ၏ အားသာချက်မှာ နှစ်ပေါင်းများစွာ အသုံးပြုလာခဲ့သော စစ်ဆေးနည်းဖြစ်ပြီး နိုင်ငံများစွာတွင် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ ဖြစ်ပွားမှုနှင့် သေဆုံးမှုကို လျှော့ချရာတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

စစ်ဆေးသင့်သည့် အသက်အရွယ်နှင့် အကြိမ်ရေသည် လိုက်နာသည့် လမ်းညွှန်ချက်အလိုက် ကွာခြားနိုင်ပြီး အချိန်နှင့်အမျှ ပြောင်းလဲနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် အသက်၊ ယခင်စစ်ဆေးမှုရလဒ်၊ တစ်ဦးချင်းအန္တရာယ်နှင့် လက်ရှိအသုံးပြုနေသော ကျန်းမာရေးလမ်းညွှန်ချက်များအပေါ် မူတည်၍ ရွေးချယ်သင့်သည်။

HPV test ဆိုတာဘာလဲ?
HPV test သည် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာဖြစ်ပွားမှုနှင့် ဆက်စပ်သော Human Papillomavirus အုပ်စုထဲမှ high-risk HPV အမျိုးအစားများကို ရှာဖွေစစ်ဆေးခြင်းဖြစ်သည်။

    အဓိကကွာခြားချက်မှာ HPV test သည် ပုံမှန်မဟုတ်သောဆဲလ်ကို တိုက်ရိုက်ရှာဖွေခြင်းမဟုတ်ဘဲ “high-risk HPV ရှိ၊ မရှိ” ကို စစ်ဆေးခြင်းဖြစ်သည်။

    High-risk HPV positive ဖြစ်ခြင်းသည် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာရှိနေပြီဟု မဆိုလိုသလို အနာဂတ်တွင် ကင်ဆာဖြစ်မည်ဟုလည်း မဆိုလိုပါ။ HPV ကူးစက်မှုအများစုကို ကိုယ်ခံအားစနစ်က သဘာဝအတိုင်း ဖယ်ရှားနိုင်သည်။ သို့သော် high-risk HPV သည် အချိန်ကြာကြာ ဆက်လက်ရှိနေပါက သို့မဟုတ် ပုံမှန်မဟုတ်သော ဆဲလ်များနှင့် တွဲဖက်တွေ့ရှိပါက ပိုမိုနီးကပ်စွာ စောင့်ကြည့်ခြင်း သို့မဟုတ် ထပ်မံစစ်ဆေးခြင်း လိုအပ်နိုင်သည်။

    လက်ရှိ သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ စစ်ဆေးရေး လမ်းညွှန်ချက်များတွင် သင့်လျော်သော အသက်အုပ်စုများအတွက် HPV-based screening ကို ပိုမိုအလေးထားလာကြသည်။ စတင်စစ်ဆေးသင့်သည့်အသက်၊ အသုံးပြုသင့်သည့်စစ်ဆေးနည်းနှင့် အကြိမ်ရေသည် နိုင်ငံနှင့် လမ်းညွှန်ချက်အလိုက် ကွာခြားနိုင်သည်။

Pap smear နှင့် HPV test ဘာကွာခြားသလဲ?
     အလွယ်ဆုံးပြောရလျှင် Pap smear သည် “သားအိမ်ခေါင်းဆဲလ်တွေ စပြီး ပြောင်းလဲနေပြီလား?” ကို စစ်ဆေးခြင်းဖြစ်ပြီး HPV test သည် “အနာဂတ်တွင် ဆဲလ်ပြောင်းလဲမှု ဖြစ်စေနိုင်သော high-risk HPV ရှိနေသလား?” ကို စစ်ဆေးခြင်းဖြစ်သည်။

    Pap smear သည် ဆဲလ်တွင် ဖြစ်ပေါ်ပြီးသား ပြောင်းလဲမှုကို စစ်ဆေးပြီး HPV test သည် ထိုပြောင်းလဲမှုဖြစ်စေနိုင်သော အဓိကအန္တရာယ်အချက်ကို ရှာဖွေခြင်းဖြစ်သည်။

    အသက်နှင့် တစ်ဦးချင်းအခြေအနေအလိုက် Pap smear တစ်မျိုးတည်း၊ HPV test တစ်မျိုးတည်း သို့မဟုတ် နှစ်မျိုးလုံးကို တစ်ကြိမ်တည်း စစ်ဆေးနိုင်သည်။ နှစ်မျိုးလုံးကို အတူစစ်ဆေးခြင်းကို co-testing ဟုခေါ်သည်။

    Pap test နှင့် HPV test နှစ်မျိုးစလုံးသည် သားအိမ်ခေါင်းမှ နမူနာယူ၍ စစ်ဆေးနိုင်သော်လည်း ရှာဖွေသည့်အရာ မတူပါ။ တစ်မျိုးသည် ဆဲလ်ပုံမှန်မဟုတ်မှုကို ရှာဖွေပြီး တစ်မျိုးသည် high-risk HPV ကို ရှာဖွေသည်။

Co-testing ဆိုတာဘာလဲ?
      Co-testing ဆိုသည်မှာ Pap smear နှင့် HPV test ကို တစ်ကြိမ်တည်း အတူပြုလုပ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သားအိမ်ခေါင်းဆဲလ် ပုံမှန်မဟုတ်မှုနှင့် high-risk HPV ရှိ၊ မရှိ နှစ်မျိုးလုံးကို တစ်ပြိုင်နက် အကဲဖြတ်နိုင်သည်။

      Co-testing ၏ အားသာချက်မှာ ဆဲလ်ပြောင်းလဲမှုနှင့် HPV အခြေအနေ နှစ်မျိုးလုံးကို အကဲဖြတ်ရန် အချက်အလက်ရရှိခြင်းဖြစ်သည်။ သင့်လျော်သော အသက်အုပ်စုတွင် ရလဒ်နှစ်ခုလုံး negative ဖြစ်ပါက အရေးကြီးသော precancerous lesion ဖြစ်နိုင်ခြေသည် နည်းပါးပြီး သက်ဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်အတိုင်း စစ်ဆေးမှုအကြားကာလကို သတ်မှတ်နိုင်သည်။

      သို့သော် စစ်ဆေးမှုများများလုပ်ခြင်းက အမြဲတမ်း ပိုကောင်းသည်ဟု မဆိုလိုပါ။ မလိုအပ်ဘဲ မကြာခဏ စစ်ဆေးခြင်းသည် မပြင်းထန်သော positive ရလဒ်များ၊ မလိုအပ်သော ထပ်ဆင့်စစ်ဆေးမှုများ၊ စိုးရိမ်ပူပန်မှုနှင့် အချို့လူနာများတွင် မလိုအပ်သောကုသမှုများ ဖြစ်စေနိုင်သည်။

      စစ်ဆေးနည်းနှင့် စစ်ဆေးရမည့်အကြိမ်ရေသည် အသက်၊ စစ်ဆေးမှုအမျိုးအစား၊ တစ်ဦးချင်းအန္တရာယ်နှင့် လိုက်နာသည့် လမ်းညွှန်ချက်အပေါ် မူတည်သည်။

သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ စစ်ဆေးခြင်းကို ဘယ်အချိန်မှာ စတင်သင့်သလဲ?
    စတင်စစ်ဆေးသင့်သည့်အသက်နှင့် စစ်ဆေးနည်းသည် အဖွဲ့အစည်းနှင့် နိုင်ငံအလိုက် အနည်းငယ်ကွာခြားနိုင်သည်။ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ မလိုအပ်ဘဲ စောလွန်းစွာ စစ်ဆေးခြင်းကို ရှောင်ရှားပြီး စစ်ဆေးခြင်းမှ အကျိုးရှိသည့် အသက်အရွယ်တွင် ပုံမှန်စစ်ဆေးရန် ဖြစ်သည်။

    လမ်းညွှန်ချက်များသည် အချိန်နှင့်အမျှ ပြောင်းလဲနိုင်သောကြောင့် မိမိနိုင်ငံ၊ ကျန်းမာရေးစနစ်နှင့် ဆရာဝန်၏ လက်ရှိအကြံပြုချက်ကို လိုက်နာသင့်သည်။

   စစ်ဆေးသင့်သည့်အသက်အရွယ်သို့ ရောက်ရှိပြီးသူများ၊ အထူးသဖြင့် ယခင်က မစစ်ဆေးဖူးသူများ၊ ပုံမှန်မစစ်ဆေးသူများ သို့မဟုတ် ယခင်ရလဒ် ပုံမှန်မဟုတ်ဖူးသူများသည် စစ်ဆေးမှုကို အချိန်ကြာကြာ မရွှေ့ဆိုင်းသင့်ပါ။

ဘယ်လောက်မကြာခဏ စစ်ဆေးသင့်သလဲ?
စစ်ဆေးရမည့်အကြိမ်ရေသည် အသက်၊ စစ်ဆေးနည်း၊ ယခင်ရလဒ်နှင့် တစ်ဦးချင်းအန္တရာယ်ပေါ် မူတည်သည်။
  Pap smear, HPV-based screening နှင့် co-testing တို့တွင် သက်ဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်အလိုက် စစ်ဆေးရမည့်အကြားကာလ မတူနိုင်ပါ။

ယခင်က ပုံမှန်မဟုတ်သောရလဒ်ရှိဖူးသူ၊ သားအိမ်ခေါင်း precancerous lesion ကုသဖူးသူ၊ ကိုယ်ခံအားနည်းသူ၊ HIV ရှိသူ၊ immunosuppressive medication သောက်နေသူ သို့မဟုတ် အချို့သောရောဂါအခြေအနေရှိသူများသည် ပိုမိုမကြာခဏ စစ်ဆေးရန် လိုအပ်နိုင်ပြီး ဆရာဝန်၏ သီးခြားစောင့်ကြည့်မှုအစီအစဉ်ကို လိုက်နာသင့်သည်။

HPV positive ဖြစ်ရင် ကင်ဆာဖြစ်နေပြီလား?
မဟုတ်ပါ။ HPV positive ဆိုသည်မှာ high-risk HPV ကို တွေ့ရှိခြင်းဖြစ်ပြီး သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာရှိနေပြီဟု မဆိုလိုပါ။

ဆရာဝန်သည် တွေ့ရှိသော HPV အမျိုးအစား၊ Pap smear ရလဒ်၊ အသက်၊ ယခင်ပုံမှန်မဟုတ်သော ရလဒ်များနှင့် အခြားအန္တရာယ်အချက်များကို ပေါင်းစပ်အကဲဖြတ်မည်ဖြစ်သည်။ အချို့သူများတွင် ထပ်မံစစ်ဆေးရန်သာ လိုအပ်နိုင်ပြီး အချို့တွင် colposcopy ကဲ့သို့သော ထပ်ဆင့်စစ်ဆေးမှု လိုအပ်နိုင်သည်။

အရေးကြီးသည့်အချက်မှာ HPV test သည် အန္တရာယ်ကို အကဲဖြတ်ရန် ကူညီသည့် စစ်ဆေးမှုဖြစ်ပြီး ကင်ဆာရှိကြောင်း ဆုံးဖြတ်ချက်မဟုတ်ပါ။

Pap smear ရလဒ် ပုံမှန်မဟုတ်ပါက ဘာလုပ်ရမလဲ?
   Pap smear ပုံမှန်မဟုတ်ခြင်းသည် ကင်ဆာဖြစ်နေပြီဟု မဆိုလိုပါ။ ဆဲလ်ပြောင်းလဲမှုတွင် အဆင့်အမျိုးမျိုးရှိပြီး အချို့သည် သဘာဝအတိုင်း ပြန်ကောင်းနိုင်သော်လည်း အချို့မှာ ထပ်ဆင့်စစ်ဆေးခြင်း သို့မဟုတ် ကုသမှုလိုအပ်နိုင်သည်။

အချို့သူများကို သတ်မှတ်ထားသောအချိန်တွင် ပြန်စစ်ရန် အကြံပြုနိုင်ပြီး အချို့တွင် HPV test သို့မဟုတ် colposcopy ဖြင့် သားအိမ်ခေါင်းကို အသေးစိတ်ကြည့်ရှုစစ်ဆေးရန် လိုအပ်နိုင်သည်။ သံသယဖြစ်ဖွယ်နေရာရှိပါက biopsy ယူနိုင်သည်။ အရေးကြီးဆုံးမှာ follow-up ကို မပျက်ကွက်ရန်ဖြစ်သည်။

Pap smear သို့မဟုတ် HPV test စစ်ရင် နာသလား?
    ပုံမှန်အားဖြင့် စစ်ဆေးချိန် မကြာပါ။ ဆရာဝန်သည် speculum ကို အသုံးပြု၍ သားအိမ်ခေါင်းကို မြင်နိုင်အောင် ပြုလုပ်ပြီး ဆဲလ် သို့မဟုတ် HPV စစ်ဆေးရန် နမူနာယူမည်ဖြစ်သည်။

တင်းကျပ်ခြင်း၊ ဖိအားခံစားရခြင်း သို့မဟုတ် အနည်းငယ်မသက်မသာ ဖြစ်နိုင်သော်လည်း ပုံမှန်အားဖြင့် ပြင်းထန်စွာ မနာသင့်ပါ။ စစ်ဆေးမှုကို ကြောက်ရွံ့ခြင်း၊ ယခင်က မကောင်းသောအတွေ့အကြုံရှိခြင်း သို့မဟုတ် vaginismus ရှိပါက ဆရာဝန်အား ကြိုတင်ပြောပြသင့်သည်။

အချို့ကျန်းမာရေးစနစ်များတွင် သင့်လျော်သော လူနာအုပ်စုများအတွက် self-collected HPV sample ကို အသုံးပြုနိုင်သည်။ အသုံးပြုနိုင်မှုနှင့် သင့်လျော်မှုသည် သက်ဆိုင်ရာ screening program၊ အတည်ပြုထားသော စစ်ဆေးနည်းနှင့် follow-up စနစ်အပေါ် မူတည်သည်။

စစ်ဆေးမီ ဘယ်လိုပြင်ဆင်သင့်သလဲ?
    ဖြစ်နိုင်ပါက ရာသီသွေးများစွာဆင်းနေချိန်ကို ရှောင်ပြီး စစ်ဆေးသင့်သည်။ သို့သော် ပုံမှန်မဟုတ်သော သွေးဆင်းမှုရှိပါက ဆရာဝန်ကို အသိပေးပြီး သွေးဆင်းရသည့်အကြောင်းရင်းကို သီးခြားစစ်ဆေးရန် လိုအပ်နိုင်သည်။

စစ်ဆေးမီ vaginal douching၊ မလိုအပ်သော vaginal medication သို့မဟုတ် vaginal product အသုံးပြုခြင်းကို ရှောင်သင့်သည်။ ကိုယ်ဝန်ရှိခြင်း သို့မဟုတ် ကိုယ်ဝန်ရှိနိုင်ခြင်း၊ ယခင်ပုံမှန်မဟုတ်သောရလဒ်၊ သားအိမ်ခေါင်းကုသမှုမှတ်တမ်း၊ လိင်ဆက်ဆံပြီးနောက် သွေးဆင်းခြင်း၊ အနံ့မကောင်းသော မိန်းမကိုယ်ဆင်းခြင်း သို့မဟုတ် ဝမ်းဗိုက်အောက်ပိုင်းနာကျင်ခြင်းရှိပါက ဆရာဝန်အား အသိပေးသင့်သည်။

ပုံမှန် pelvic examination တစ်ခုတည်းသည် Pap smear သို့မဟုတ် HPV test ကို အစားမထိုးနိုင်ပါ။ Pap smear နှင့် HPV test တို့သည် နမူနာယူ၍ ဓာတ်ခွဲခန်းတွင် သီးခြားစစ်ဆေးရသော စစ်ဆေးမှုများဖြစ်သည်။

ဘယ်သူတွေ ပုံမှန်စစ်ဆေးဖို့ အထူးအရေးကြီးသလဲ?
    ယခင်က မစစ်ဆေးဖူးသူများ၊ ပုံမှန်မစစ်ဆေးသူများ သို့မဟုတ် ပုံမှန်မဟုတ်သောရလဒ်ရှိဖူးသူများသည် သင့်လျော်သော screening program သို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ရန် အရေးကြီးသည်။

HIV ရှိသူ၊ immunosuppressive medication သောက်နေသူ၊ organ transplantation လုပ်ထားသူကဲ့သို့ ကိုယ်ခံအားနည်းသူများသည် ပုံမှန်လူများနှင့် မတူသော စစ်ဆေးမှုအစီအစဉ် လိုအပ်နိုင်သည်။ သားအိမ်ခေါင်း precancerous lesion ကုသဖူးသူများသည်လည်း ဆရာဝန်သတ်မှတ်ထားသော follow-up အစီအစဉ်ကို လိုက်နာရမည်။

အထွေထွေ screening လမ်းညွှန်ချက်များသည် ပုံမှန်အားဖြင့် average risk ရှိသူများအတွက် ဖြစ်ပြီး high-risk အုပ်စုများတွင် တစ်ဦးချင်းအလိုက် အကဲဖြတ်ရန် လိုအပ်သည်။

HPV vaccine ထိုးပြီးရင်လည်း စစ်ဆေးဖို့လိုသလား?

• အသက်အရွယ်နှင့် သက်ဆိုင်ရာလမ်းညွှန်ချက်အတိုင်း ဆက်လက်စစ်ဆေးသင့်သည်။ HPV vaccine သည် အရေးကြီးသော HPV အမျိုးအစားများ ကူးစက်နိုင်ခြေနှင့် precancerous lesion ဖြစ်နိုင်ခြေကို သိသိသာသာ လျှော့ချပေးသော်လည်း ကင်ဆာနှင့်ဆက်စပ်သော HPV အမျိုးအစားအားလုံး၏ အန္တရာယ်ကို အပြည့်အဝ မဖယ်ရှားနိုင်ပါ။ ထို့ကြောင့် vaccine ထိုးပြီးသူများလည်း သင့်လျော်သော screening ကို ဆက်လက်ပြုလုပ်သင့်သည်။
• ဘယ်လိုလက္ခဏာတွေရှိရင် screening ရက်အထိ မစောင့်သင့်သလဲ? Pap smear နှင့် HPV test တို့သည် အဓိကအားဖြင့် လက္ခဏာမရှိသူများအတွက် screening tests ဖြစ်သည်။ ပုံမှန်မဟုတ်သောလက္ခဏာများရှိပါက ပုံမှန် screening ရက်အထိ မစောင့်သင့်ပါ။
  
  လိင်ဆက်ဆံပြီးနောက် သွေးဆင်းခြင်း၊ ရာသီနှစ်ကြိမ်ကြား သွေးဆင်းခြင်း၊ menopause ပြီးနောက် သွေးဆင်းခြင်း၊ အနံ့မကောင်းသော မိန်းမကိုယ်ဆင်းခြင်း၊ ဝမ်းဗိုက်အောက်ပိုင်း သို့မဟုတ် တင်ပါးဆုံနာကျင်မှု ကြာရှည်ခြင်း၊ လိင်ဆက်ဆံစဉ် နာကျင်ခြင်း သို့မဟုတ် သားအိမ်ခေါင်းနှင့် မိန်းမကိုယ်တွင် အနာ၊ အဖု သို့မဟုတ် ပုံမှန်မဟုတ်မှုရှိပါက ဆရာဝန်နှင့် ပြသသင့်သည်။
  
  ဤလက္ခဏာများသည် ကင်ဆာကြောင့်သာ ဖြစ်သည်ဟု မဆိုလိုပါ။ cervicitis၊ polyps၊ infection သို့မဟုတ် အခြားရောဂါများကြောင့်လည်း ဖြစ်နိုင်သည်။

Pap smear နဲ့ HPV test ဘယ်ဟာကို ရွေးသင့်သလဲ?
     လူတိုင်းအတွက် တစ်ခုတည်းသောအဖြေ မရှိပါ။ သင့်လျော်သော စစ်ဆေးနည်းသည် အသက်၊ ယခင်ရလဒ်များ၊ တစ်ဦးချင်းအန္တရာယ်၊ လက်ရှိလမ်းညွှန်ချက်နှင့် ကျန်းမာရေးစနစ်တွင် ရရှိနိုင်သော စစ်ဆေးနည်းများအပေါ် မူတည်သည်။

အရေးကြီးဆုံးမှာ ဘယ်စစ်ဆေးနည်းကို ရွေးရမလဲ မသေချာသဖြင့် screening ကို မရွှေ့ဆိုင်းရန်ဖြစ်သည်။ ဆရာဝန်သည် အသက်၊ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာမှတ်တမ်း၊ ယခင်ရလဒ်နှင့် အန္တရာယ်အချက်များကို အကဲဖြတ်ပြီး သင့်လျော်သောအစီအစဉ်ကို အကြံပြုနိုင်သည်။ အကောင်းဆုံး screening သည် ဈေးအကြီးဆုံး သို့မဟုတ် စစ်ဆေးမှုအများဆုံး မဟုတ်ဘဲ မှန်ကန်သောစစ်ဆေးမှုကို မှန်ကန်သောအချိန်တွင် ပြုလုပ်ပြီး ရလဒ်ကို မှန်ကန်စွာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုကာ ပုံမှန်မဟုတ်မှုတွေ့ရှိပါက ဆက်လက်စောင့်ကြည့်ကုသနိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။

မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ

• Pap smear နဲ့ HPV test ဘာကွာသလဲ? Pap smear သည် သားအိမ်ခေါင်းဆဲလ် ပုံမှန်မဟုတ်မှုကို စစ်ဆေးပြီး HPV test သည် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာနှင့် ဆက်စပ်သော high-risk HPV ကို ရှာဖွေသည်။
  
• HPV positive ဆိုရင် ကင်ဆာလား? မဟုတ်ပါ။
  High-risk HPV တွေ့ရှိခြင်းသာ ဖြစ်ပြီး ကင်ဆာရှိနေပြီဟု မဆိုလိုပါ။ ဆရာဝန်သည် အသက်၊ HPV type၊ Pap smear result နှင့် ယခင်မှတ်တမ်းကို ပေါင်းစပ်အကဲဖြတ်မည်ဖြစ်သည်။
  
• Pap smear ပုံမှန်မဟုတ်ရင် ကင်ဆာလား?
  မဟုတ်ပါ။ ပုံမှန်မဟုတ်မှုတွင် အဆင့်အမျိုးမျိုးရှိပြီး အချို့မှာ ပြန်ကောင်းနိုင်သော်လည်း အချို့မှာ follow-up၊ colposcopy သို့မဟုတ် biopsy လိုအပ်နိုင်သည်။
  
• နှစ်တိုင်း စစ်ဆေးဖို့လိုသလား?
  ပုံမှန်ရလဒ်ရှိသူအများစုသည် နှစ်တိုင်း cervical cancer screening လုပ်ရန် မလိုအပ်ပါ။ စစ်ဆေးရမည့်အကြိမ်ရေသည် အသက်၊ စစ်ဆေးနည်း၊ ယခင်ရလဒ်နှင့် တစ်ဦးချင်းအန္တရာယ်အပေါ် မူတည်သည်။
  
• Pelvic examination လုပ်ပြီးရင် Pap smear သို့မဟုတ် HPV test လိုသေးလား?
  Screening လုပ်ရန် သင့်လျော်သည့်အချိန်တွင် လိုအပ်ပါသေးသည်။ Pelvic examination သည် ကိုယ်ခန္ဓာစစ်ဆေးမှုဖြစ်ပြီး Pap smear နှင့် HPV test တို့သည် နမူနာကို ဓာတ်ခွဲခန်းသို့ ပို့၍ စစ်ဆေးခြင်းဖြစ်သည်။
  
• HPV vaccine ထိုးပြီးရင် စစ်ဆေးဖို့လိုသေးလား?
  လိုအပ်ပါသည်။ Vaccine သည် အန္တရာယ်ကို သိသိသာသာလျှော့ချပေးသော်လည်း screening ကို အစားမထိုးနိုင်ပါ။
  
• လိင်ဆက်ဆံပြီးနောက် သွေးဆင်းရင် နောက် Pap smear ရက်အထိ စောင့်သင့်သလား?
  မစောင့်သင့်ပါ။ cervicitis၊ polyps၊ infection၊ သားအိမ်ခေါင်းပုံမှန်မဟုတ်မှု သို့မဟုတ် အခြားအခြေအနေများကြောင့် ဖြစ်နိုင်သောကြောင့် ဆရာဝန်နှင့် ပြသသင့်သည်။

Pap smear နှင့် HPV test တို့သည် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ စစ်ဆေးရာတွင် အရေးကြီးသော စစ်ဆေးနည်းများဖြစ်သော်လည်း မတူညီသောအချက်များကို ရှာဖွေသည်။ Pap smear သည် ပုံမှန်မဟုတ်သော သားအိမ်ခေါင်းဆဲလ်များကို ရှာဖွေပြီး HPV test သည် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာဖြစ်ပွားမှုနှင့် ဆက်စပ်သော high-risk HPV ကို ရှာဖွေသည်။

အသက်နှင့် တစ်ဦးချင်းအခြေအနေအလိုက် Pap smear၊ HPV test သို့မဟုတ် co-testing ကို အသုံးပြုနိုင်သည်။ သင့်လျော်သောနည်းလမ်းကို အသက်၊ ယခင်စစ်ဆေးမှုရလဒ်၊ တစ်ဦးချင်းအန္တရာယ်နှင့် လက်ရှိဆေးဘက်ဆိုင်ရာလမ်းညွှန်ချက်အပေါ် မူတည်၍ ရွေးချယ်သင့်သည်။

အရေးကြီးဆုံးမှာ သင့်လျော်သောအချိန်အပိုင်းအခြားအလိုက် ပုံမှန်စစ်ဆေးပြီး ပုံမှန်မဟုတ်သောရလဒ်တွေ့ရှိပါက follow-up ကို မပျက်ကွက်ရန်ဖြစ်သည်။ ကင်ဆာမဖြစ်မီ သားအိမ်ခေါင်းပြောင်းလဲမှုများကို အစောပိုင်းတွင် တွေ့ရှိပါက ထိရောက်စွာ စောင့်ကြည့်ကုသနိုင်သည်။

အချက်အလက်မေးမြန်းရန်နှင့် ရက်ချိန်းယူရန်
Sapiens Hospital Move Better : Live Better
ဖုန်း 02-111-3703

သိပ္ပံဆိုင်ရာ ကိုးကားချက်များ
1. U.S. Preventive Services Task Force. Cervical Cancer: Screening.2018 Recommendation Statement. 
2. American Cancer Society. Cervical Cancer Screening Guidelines. Updated guidance. 
3. American College of Obstetricians and Gynecologists. Cervical Cancer Screening. Patient FAQ.
4. American College of Obstetricians and Gynecologists. Human Papillomavirus HPV: Infection and Vaccination. Patient FAQ.
5. World Health Organization. New recommendations for screening and treatment to prevent cervical cancer. 2021.
6. American College of Obstetricians and Gynecologists. Updated Cervical Cancer Screening Guidance. 2026.